EP 47 - DIRECT VS. TRANS-SHIPMENT - PHÂN BIỆT HÀNG ĐI THẲNG (DIRECT) VÀ HÀNG CHUYỂN TẢI (VIA)

Phân biệt Hàng Đi Thẳng (Direct Shipment) và Hàng Chuyển Tải (Transshipment) trong Vận Chuyển Đường Biển

Video này giải thích sự khác biệt giữa hai phương thức vận chuyển hàng hóa đường biển phổ biến: hàng đi thẳng (Direct Shipment) và hàng chuyển tải (Transshipment), đặc biệt trong bối cảnh vận chuyển quốc tế trên các tuyến đường dài và xuyên lục địa.

1. Khái Niệm và Lý Do Cần Chuyển Tải

• Khái niệm: Vận chuyển hàng hóa xuất nhập khẩu bằng đường biển trên các tuyến đường dài, đặc biệt là xuyên lục địa (ví dụ: Châu Á - Châu Âu, Châu Á - Mỹ, Mỹ - Châu Âu), thường không có hãng tàu nào có thể đi thẳng từ cảng xuất phát đến cảng đích cuối cùng bằng một tuyến đường duy nhất. Do đó, việc phân chia thành nhiều tuyến nhỏ hơn, hay còn gọi là chuyển tải (transshipment), là cần thiết.
• Chuyển tải là gì: Là việc dỡ hàng từ tàu ở cảng A xuống và đặt lên tàu B để tiếp tục hành trình đến cảng đích C.
• Lý do cần chuyển tải:
  • Kết nối cảng nhỏ với cảng lớn: Hàng hóa từ các cảng nhỏ cần được chuyển sang các cảng lớn hơn để lên các tàu lớn hơn, có khả năng đi trên các tuyến hàng hải quốc tế.
  • Gom hàng: Gom đủ lượng hàng từ các cảng gần nhau để vận chuyển đến một cảng đích xa hơn.
  • Tối ưu hóa lợi nhuận: Các hãng tàu có thể ghé nhiều cảng trên cùng một tuyến đường để dỡ hàng cho nhiều khách hàng khác nhau, tối đa hóa lợi nhuận.
  • Lịch trình và nhu cầu: Tàu container có thể cần dữ liệu, gặp sự cố, hoặc cần đổi tàu. Chủ hàng có thể muốn vận chuyển nhanh hơn (direct shipment) nhưng chưa chuẩn bị kịp giấy tờ.
  • Phân bổ hàng hóa: Trên một tàu có thể có nhiều kiện hàng với các điểm đến khác nhau.

2. Phân Biệt "Direct Shipment" và "Transshipment"

Nhiều người nhầm lẫn "Direct Shipment" trong vận tải biển với "bay thẳng" và "quá cảnh" trong vận tải hàng không. Tuy nhiên, có sự khác biệt rõ rệt:

• Direct Shipment (Đi thẳng):

  • Hàng hóa được vận chuyển từ cảng xuất phát đến cảng đích chỉ với một con tàu duy nhất.
  • Mặc dù tàu có thể ghé nhiều cảng trên đường đi để dỡ hàng cho khách khác, nhưng hàng hóa của bạn không thay đổi tàu. Hàng hóa vẫn nằm trên con tàu ban đầu từ lúc bốc lên đến lúc dỡ xuống tại cảng đích.
  • Trên booking, "On Boarder" sẽ là cảng xuất phát và "Port of Discharge" sẽ là cảng đích cuối cùng.

• Transshipment (Chuyển tải):

  • Hàng hóa được vận chuyển bằng một hoặc nhiều con tàu.
  • Có sự thay đổi tàu: Hàng hóa từ tàu A sẽ được dỡ tại cảng chuyển tải và bốc lên tàu B để tiếp tục hành trình.
  • Tàu A sẽ dừng tại cảng chuyển tải để chuyển hàng sang tàu B. Tàu B sẽ chở hàng về cảng đích.
  • Trên booking, sẽ có thêm thông tin về "Port of Transshipment" (cảng chuyển tải) bên cạnh cảng xuất phát và cảng đích.

3. Tiêu Chí Lựa Chọn Cảng Chuyển Tải

Các cảng trở thành cảng trung chuyển hoặc cảng chính phải đáp ứng các tiêu chí sau:

• Vị trí địa lý:
  • Gần các tuyến đường vận chuyển chính.
  • Vị trí trung gian, kết nối tàu mẹ (mother vessel) và tàu con (feeder vessel).
  • Kết nối hàng hóa nội địa.
• Cơ sở hạ tầng:
  • Cảng nước sâu: Độ sâu trên 13.5m để tiếp đón các tàu lớn.
  • Bến bãi rộng: Đủ không gian cho việc lưu công và phát triển cơ sở hạ tầng công cộng.
  • Cơ sở hạ tầng kỹ thuật: Hệ thống điện, cấp thoát nước, hệ thống giao thông kết nối cảng biển.

4. Ví Dụ Thực Tế

• Ví dụ 1: Hàng đi thẳng (Direct Shipment)

  • Hành trình: Cảng Cái Mép (Việt Nam) đi Los Angeles (Mỹ).
  • Tàu A: Bốc hàng tại Cái Mép, ghé cảng Đài Loan (Taiwan) để bốc thêm hàng, ghé cảng Portland để dỡ hàng của người khác. Hàng của bạn vẫn nằm trên tàu A. Cuối cùng, tàu A đến Los Angeles và dỡ hàng của bạn xuống.
  • Booking: "On Boarder" là Cái Mép, "Port of Discharge" là Los Angeles.

• Ví dụ 2: Hàng chuyển tải (Transshipment)

  • Hành trình: Cảng Cái Mép (Việt Nam) đi Los Angeles (Mỹ).
  • Tàu A: Bốc hàng tại Cái Mép, ghé cảng Đài Loan (Taiwan) và dỡ hàng của bạn xuống.
  • Tàu B: Đang ở Đài Loan, bốc hàng của bạn lên và chở đến Los Angeles, sau đó dỡ hàng xuống.
  • Hành trình hàng hóa: Cái Mép -> Đài Loan (chuyển tàu) -> Los Angeles.
  • Booking: "On Boarder" là Cái Mép, "Port of Transshipment" là Đài Loan, "Port of Discharge" là Los Angeles.

5. Kết Luận

Việc hiểu rõ sự khác biệt giữa hàng đi thẳng và hàng chuyển tải là rất quan trọng đối với người làm logistics và chủ hàng để nắm bắt được lộ trình, thời gian vận chuyển và các chi phí liên quan.

Key Concepts

• Chuyển tải (Transshipment): Việc dỡ hàng từ tàu này và bốc lên tàu khác tại một cảng trung gian.
• Đi thẳng (Direct Shipment): Hàng hóa được vận chuyển trên cùng một con tàu từ cảng xuất phát đến cảng đích, dù tàu có ghé nhiều cảng.
• Cảng chuyển tải (Port of Transshipment): Cảng nơi hàng hóa được chuyển từ tàu này sang tàu khác.
• Cảng trung chuyển (Hub Port): Cảng lớn đóng vai trò trung tâm kết nối các tuyến vận chuyển.
• Tàu mẹ (Mother Vessel): Tàu container lớn vận chuyển hàng hóa trên các tuyến đường chính giữa các châu lục.
• Tàu con (Feeder Vessel): Tàu nhỏ hơn vận chuyển hàng hóa từ các cảng nhỏ đến cảng trung chuyển hoặc ngược lại.
• Booking: Hợp đồng vận chuyển hàng hóa, ghi rõ thông tin về cảng đi, cảng đến, cảng chuyển tải (nếu có), và tàu vận chuyển.