Vì một Việt Nam bứt phá trên bản đồ chuyển đổi số thế giới | VTV24

Tóm tắt Tọa đàm "Vì một Việt Nam bứt phá trên bản đồ chuyển đổi số thế giới"

Key Concepts:

• Chuyển đổi số (CĐS)
• Đề án 06
• Dịch vụ công trực tuyến
• Chính phủ số
• Kinh tế số
• Xã hội số
• Dữ liệu số
• Trí tuệ nhân tạo (AI)
• Nghị quyết 57
• Chính quyền hai cấp
• Kỹ năng số
• Dữ liệu dùng chung
• Sàn dữ liệu

1. Vị thế hiện tại của Việt Nam trong chuyển đổi số:

• Tiến bộ: Việt Nam đã có những bước tiến mạnh mẽ trong CĐS, đặc biệt trong lĩnh vực AI.
• Thành tựu:
  • Đứng thứ 5 trong khu vực ASEAN về chỉ số sẵn sàng AI (Oxford Insize).
  • Thị trường AI dự kiến đạt gần 2 tỷ đô la Mỹ vào năm 2030.
  • Năm 2024 có 278 doanh nghiệp khởi nghiệp AI, gấp 4,5 lần so với 3 năm trước (Jackson).
  • Tích hợp sổ sức khỏe điện tử và bệnh án điện tử (16 triệu thông tin làm sạch, 35 triệu dữ liệu giấy phép lái xe).
  • 2,5 triệu đối tượng chính sách nhận trợ cấp an sinh xã hội qua tài khoản.
  • 78% người dân nhận lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội qua tài khoản.
  • Thương mại điện tử năm 2024 đạt 28 tỷ đô la Mỹ, tăng 36%.
  • Tắt sóng 2G, thương mại hóa 5G, thông qua luật dữ liệu.
  • Đề án 06 của Chính phủ: Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, thẻ căn cước, định danh điện tử (hơn 80 triệu căn cước, hơn 70 triệu định danh).
• Thách thức:
  • Khoảng cách so với các quốc gia tiên tiến về liên thông dữ liệu và tài khoản điện tử.
  • Số lượng dịch vụ công trực tuyến còn nhiều (6028 dịch vụ công) so với các nước phát triển (dưới 1000).
  • Cần hoàn thiện tiêu chuẩn về quản trị dữ liệu và kết nối chia sẻ.

2. So sánh với các quốc gia khác:

• Đan Mạch (Mid ID): Ứng dụng di động xác thực giao dịch trực tuyến bằng cử chỉ vuốt.
• Estonia: Số hóa 99% dịch vụ công (thẻ căn cước số, bỏ phiếu điện tử, X-Road). X-Road xử lý 2,2 tỷ giao dịch mỗi năm.
• Singapore: 99% giao dịch chính phủ hoàn thành bằng phương thức số (SingPass được 97% công dân sử dụng).
• Ấn Độ: Trung tâm dữ liệu quốc gia hỗ trợ các dự án cấp quốc gia (văn phòng điện tử, tòa án điện tử, giao thông điện tử).
• Dubai: Xây dựng hệ sinh thái thành phố thông minh với trung tâm dữ liệu làm nền tảng (Smart Dubai).

3. Lợi thế và hạn chế của Việt Nam:

• Lợi thế:
  • Cơ sở chính trị vững chắc (Nghị quyết 57, 59, 66, 68).
  • Hành lang pháp lý (luật giao dịch điện tử, luật dữ liệu, luật khoa học công nghệ).
  • Hạ tầng viễn thông phủ sóng 99,85%, độ phủ cáp quang trên 80%.
  • Chỉ số an toàn thông tin bậc 1.
  • Sự linh hoạt trong điều chỉnh thể chế.
  • Các sản phẩm CĐS do doanh nghiệp Việt Nam phát triển.
• Hạn chế:
  • Cần hoàn thiện tiêu chuẩn về quản trị dữ liệu.
  • Tái cấu trúc quy trình nghiệp vụ để thực hiện trên môi trường điện tử.
  • Nguồn lực đầu tư cho hạ tầng công nghệ thông tin và AI.
  • Nguồn nhân lực chất lượng cao.

4. Các bước tiến hành chuyển đổi số:

• Tập trung vào dữ liệu: Dữ liệu đúng, đủ, sạch, sống và kết nối thông suốt.
• Tạo công cụ số: Tiện ích thuộc các lĩnh vực.
• Sử dụng phương thức: Vừa sử dụng điện tử, vừa sử dụng dữ liệu, hạn chế giấy tờ.
• Giả soát và tái cấu trúc: Quy trình và nghiệp vụ.
• Đảm bảo an ninh, an toàn, bảo mật: Hệ thống.
• Dành nguồn lực: Đầu tư cho hạ tầng công nghệ thông tin và AI.
• Sắp xếp nguồn lực: Đào tạo tại chỗ, hợp tác với doanh nghiệp công nghệ, chiến lược đào tạo.

5. Nghị quyết 57 và mục tiêu đến năm 2030, 2045:

• Mục tiêu 2030:
  • Thuộc nhóm 3 nước dẫn đầu Đông Nam Á, nhóm 50 nước dẫn đầu thế giới về năng lực cạnh tranh số và chỉ số phát triển chính phủ điện tử.
  • Nhóm 3 nước dẫn đầu khu vực Đông Nam Á về nghiên cứu và phát triển AI.
  • Trung tâm phát triển một số ngành, lĩnh vực, công nghiệp, công nghệ số mà Việt Nam có lợi thế.
• Mục tiêu 2045:
  • Quy mô kinh tế số đạt tối thiểu 50%.
  • Thuộc nhóm 30 nước dẫn đầu thế giới về đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
• Ý nghĩa:
  • Mục tiêu cụ thể, có con số.
  • Toàn bộ hệ thống chính trị vào cuộc.
  • Dựa trên kết quả đạt được trong thời gian vừa qua.

6. Vai trò của chính quyền số:

• Quan trọng nhất trong ba trụ cột (chính quyền số, kinh tế số, xã hội số).
• Dẫn dắt, kiến tạo, gỡ bỏ rào cản.
• Thay đổi từ cơ quan quản lý sang cơ quan phục vụ.
• Tạo sự thông suốt và đồng thuận.

7. Chuyển đổi số tại doanh nghiệp:

• Thương mại điện tử: Đưa nông sản, đặc sản địa phương vươn xa (ví dụ: vịt quay Lạng Sơn).
• Ứng dụng công nghệ: Tiếp cận khách hàng, quảng bá sản phẩm, xử lý đơn hàng.
• Mục tiêu 2045: Quy mô kinh tế số đạt tối thiểu 50% GDP.
• Tiềm năng: Công nghệ lõi (blockchain, AI, IoT), công nghệ bán dẫn.
• Hỗ trợ: Thể chế, nguồn lực, chính sách.

8. Trung tâm dữ liệu quốc gia:

• Nhiệm vụ:
  • Tạo lập dữ liệu dùng chung.
  • Điều phối dữ liệu.
  • Phục vụ điều hành của chính phủ.
  • Phục vụ phát triển kinh tế xã hội và hợp tác quốc tế.
• Sàn dữ liệu: Nơi tập trung, liên kết giữa các đơn vị có dữ liệu và đơn vị có nhu cầu.
• Bảo mật:
  • Chứng chỉ tia 4.
  • Tuân thủ luật dữ liệu và luật bảo vệ dữ liệu cá nhân.
  • Giám sát chặt chẽ.

9. Chuyển đổi số tại địa phương:

• Ví dụ: Lô Lô Trải (Hà Giang) phát triển du lịch cộng đồng nhờ internet.
• Yếu tố quan trọng: Giá trị mà người dân thu được khi sử dụng công nghệ.
• Mô hình chính quyền hai cấp: CĐS tạo điều kiện thuận lợi cho việc triển khai.

10. Thách thức về con người và giải pháp:

• Thách thức: Thiếu nhân lực, kỹ năng số kém.
• Giải pháp:
  • Đào tạo kỹ năng số thiết thực.
  • Biệt phái cán bộ.
  • Xây dựng quy trình nghiệp vụ hoàn thiện.
  • Tổ chức già soát, kiểm tra định kỳ.
  • Cơ chế giao chỉ tiêu và kiểm soát.

11. Tầm nhìn 5 năm tới (đến 2030):

• Tạo lập nền tảng dữ liệu: 11 cơ sở dữ liệu thuộc 11 lĩnh vực.
• Đẩy dữ liệu lên cho người dân sử dụng: Dịch vụ công, ứng dụng VNEID.
• Cải thiện chất lượng dịch vụ công: Chuẩn hóa dữ liệu, kết nối liên thông chia sẻ.
• Đảm bảo an toàn dữ liệu.
• Cải thiện hạ tầng: Tốc độ, tuyến cáp quang biển, trung tâm dữ liệu.
• Truyền thông và hỗ trợ: Giúp người dân và cán bộ vượt qua rào cản.

Kết luận:

Việt Nam đã có những nền tảng vững chắc cho CĐS, nhưng cần hành động quyết liệt, đồng bộ và sáng tạo. CĐS là cuộc cách mạng toàn dân, lấy người dân làm trung tâm. Cần tập trung vào dữ liệu, hạ tầng, kỹ năng số và thể chế để đạt được mục tiêu bứt phá trên bản đồ số thế giới.