Uğura aparan amillər | Vugar Jafarov | TEDxUNEC

Key Concepts

• Sual vermək (Questioning): İnsanın inkişafı və uğuru üçün təməl amil.
• Mentorluq (Mentorship): Potensialı açmaq və istiqamət almaq üçün vacib olan bələdçi.
• AI (Süni İntellekt): Müasir dövrün əlçatan və effektiv "rəqəmsal mentoru".
• Out-of-the-box thinking (Çərçivədən kənar düşüncə): Standart qaydaların xaricinə çıxaraq adaptasiya olmaq bacarığı.
• Özünüqiymətləndirmə (Self-assessment): AI vasitəsilə intellektual səviyyəni və bacarıqları ölçmə prosesi.

---

1. Sual Verməyin İnkişafdakı Rolu

Uşaqlıq dövründə sual vermək təbii bir prosesdir, lakin böyüdükcə bu vərdiş azalır. Müəllif vurğulayır ki, uğura aparan yol düzgün suallar verməkdən və cavab axtarışından keçir.

• Mədəni istinad: Matris filmindəki Neo obrazı və onun cavab axtarışı prosesi, insanın öz potensialını reallaşdırması üçün bir bələdçiyə (Morfius) ehtiyacı olduğunu simvolizə edir.

2. Mentorluğun Əhəmiyyəti

Uğurlu insanların arxasında həmişə onları istiqamətləndirən bir mentorun olduğu qeyd edilir.

• Nümunələr:
  • Makedoniyalı İskəndər və Aristotel: Müəllim-şagird münasibətinin tarixi uğuru.
  • Qurban Qurbanov (Qarabağ FK): Liderin komanda nailiyyətlərindəki rolu.
  • Mayk Tayson: Məşqçisinin onu xuliqanlıqdan dünya çempionluğuna aparması.

3. AI-dan Mentor Kimi İstifadə Metodologiyası

Müəllif, müasir gənclərin cibindəki AI vasitələrini sadə axtarış mühərriki kimi deyil, strateji mentor kimi istifadə etməyi təklif edir.

• Addım-addım proses:
  1. Qiymətləndirmə: AI-dan öz intellektual səviyyənizi (məsələn, 100 ballıq şkala ilə) ölçməsini istəyin.
  2. Analiz: Niyə bu nəticəni aldığınızı, zəif və güclü tərəflərinizi soruşun.
  3. Planlama: İnkişaf etmək üçün oxunmalı kitabların və öyrənilməli bacarıqların siyahısını tərtib edin.
  4. Yoxlama: Öyrəndikdən sonra yenidən test olunaraq irəliləyişi ölçün.
• Praktik tətbiq: Müəllif öz təcrübəsində işə qəbul zamanı namizədlərin uyğunluğunu yoxlamaq üçün bu metoddan istifadə etdiyini bildirir.

4. Çərçivədən Kənar Düşüncə (Adaptasiya)

Müəllif Maqnus Karlsonun ChatGPT ilə şahmat oyununu nümunə gətirərək, "qaydalara kor-koranə tabe olmamaq" prinsipini vurğulayır.

• Hadisə: ChatGPT qaydaları pozduqda, Karlson buna etiraz etmək əvəzinə, vəziyyətə adaptasiya olaraq oyunu öz xeyrinə bitirir.
• Mesaj: "Ən böyük bacarıq çərçivədən kənarda düşünmək və adaptasiya olmaqdır."

5. Sintetik Nəticə

Uğur, daim sual vermək, düzgün mentor tapmaq (və ya AI-dan bu məqsədlə istifadə etmək) və standartların xaricinə çıxaraq yaradıcı həllər tapmaqdan ibarətdir. Müəllif gəncləri universitet təhsili ilə kifayətlənməməyə, hədəflərinə çatmaq üçün texnoloji imkanları maksimum dərəcədə effektiv istifadə etməyə çağırır.

"Siz çox şanslı nəsilsiz... cibinizdə, kompüterinizdə mentorunuz var." — Müəllif.