Từ 20/11, có thể xuất hiện băng giá, sương muối ở vùng núi cao Bắc Bộ| VTV24

Key Concepts

• Mưa lớn và sạt lở ở A Lưới: Mưa lớn gây ngập lụt, sạt lở đất đá trên tuyến đường Hồ Chí Minh và Quốc lộ 49, ảnh hưởng đến giao thông và an toàn dân cư.
• Di dời khẩn cấp: Chính quyền địa phương thực hiện di dời các hộ dân sống trong khu vực nguy hiểm do sạt lở.
• Dự báo thời tiết phức tạp: Mưa lớn ở miền Trung kết hợp với gió mùa Đông Bắc mạnh gây ra hình thái thời tiết phức tạp.
• So sánh các đợt mưa lớn: Phân tích sự tương đồng và khác biệt giữa đợt mưa hiện tại và đợt mưa tháng 10/2020 về hình thế gây mưa và cường độ.
• Nguy cơ lũ lụt và sạt lở ở miền Trung: Dự báo các sông ở miền Trung có khả năng lên mức báo động cao, nguy cơ lũ quét và trượt lở đất mở rộng về phía Nam.
• Không khí lạnh mạnh ở miền Bắc: Đợt không khí lạnh mạnh nhất từ đầu mùa đông, có khả năng gây băng giá và sương muối.
• Chỉ số khí tượng: Sử dụng các chỉ số như trị số khí áp, nhiệt độ tâm lạnh để đánh giá cường độ không khí lạnh.

Tình hình mưa lớn và sạt lở tại A Lưới

Tại các xã vùng cao A Lưới, thành phố Huế, mưa to đến rất to đã gây ra tình trạng ngập lụt và sạt lở đất đá trên nhiều đoạn của tuyến đường Hồ Chí Minh, đặc biệt là qua xã A Lưới 2 và A Lưới 3. Nước từ trên núi đổ xuống tạo thành dòng chảy xiết, có nơi ngập sâu hơn 0,5 m, gây khó khăn cho việc di chuyển của các phương tiện. Một số điểm như đập Tràng có dòng chảy mạnh, tiềm ẩn nguy hiểm.

Biện pháp ứng phó:

• Chính quyền địa phương đã khẩn trương tiến hành rào chắn tại các vị trí nước chảy mạnh và cấm phương tiện lưu thông qua các điểm sạt lở.
• Lực lượng chức năng đã bố trí lực lượng hỗ trợ xử lý, trực 24/24 để đảm bảo an toàn cho người dân qua các điểm ngập lụt và thực hiện rào chắn cảnh báo.
• Do nguy cơ sạt lở cao ở các khu vực gần núi, chính quyền địa phương đã tiến hành di dời khẩn cấp các hộ dân sống trong khu vực nguy hiểm. Các lực lượng phối hợp cùng bộ đội dân phòng đã di dời bà con về vị trí an toàn.

Tác động đến giao thông:

• Mưa lớn cũng gây sạt lở nhiều điểm trên tuyến Quốc lộ 49, tuyến đường lên vùng cao A Lưới.
• Đặc biệt, tại km 76+300 thuộc địa bàn xã A Lưới 3, một lượng lớn đất và cây cối sạt lở đã tràn qua mặt đường, gây ách tắc giao thông.
• Từ 18:00 tối hôm trước, các lực lượng đã chốt chặn, không cho người dân đi lên A Lưới để đảm bảo an toàn.

Phân tích và dự báo thời tiết từ Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia

Ông Nguyễn Văn Hưởng từ Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia đã cung cấp những phân tích và dự báo chi tiết về đợt mưa lớn và không khí lạnh đang diễn ra.

Đợt Mưa Lớn ở Miền Trung

So sánh với đợt mưa tháng 10/2020:

• Tương đồng: Hình thế gây mưa lớn lần này có một số nét tương đồng với đợt mưa từ ngày 25 đến 30 tháng 10 năm 2020, bao gồm:
  • Không khí lạnh từ phía Bắc di chuyển xuống.
  • Rãnh thấp từ phía Nam di chuyển lên.
  • Hoạt động mạnh của gió Đông từ 1500 m đến 5000 m.
• Khác biệt: Tuy nhiên, trong đợt mưa lần này, hai yếu tố là rãnh áp thấp đi qua Trung Bộ và gió Đông hoạt động không mạnh bằng đợt mưa tháng 10.
• Vùng mưa biến động: Vùng mưa trong đợt này có sự biến động và không tập trung như đợt trước.
  • Giai đoạn 15-18/11: Mưa tập trung chính ở khu vực từ Hà Tĩnh đến Đà Nẵng, Quảng Ngãi, phía Đông Đắk Lắk, phía Đông Kon Tum và Khánh Hòa.
  • Giai đoạn từ 19/11 trở đi: Mưa ở Thừa Thiên Huế, Quảng Trị, Hà Tĩnh có xu hướng giảm. Khu vực từ Đà Nẵng đến Khánh Hòa và Lâm Đồng tiếp tục duy trì mưa.
• Khả năng mưa cực đoan: Do các yếu tố gây mưa không mạnh bằng, khả năng xảy ra mưa cực đoan, mưa dạt dào như đợt ngày 25-30/10 là ít.

Nguy cơ lũ lụt và sạt lở:

• Thời gian và phạm vi: Đợt mưa này kéo dài từ ngày 15 đến khoảng ngày 20-21/11 và vùng mưa chảy diện rộng.
• Khu vực nguy cơ cao: Suốt từ Hà Tĩnh đến Khánh Hòa đều là những vùng có khả năng xảy ra lũ lớn.
• Mực nước trên các sông:
  • Sông Kiến Giang (Quảng Trị), các sông ở Huế, Đà Nẵng, Quảng Ngãi, Gia Lai (Hạ lưu sông Ba, sông Kỳ Lộ), Đắk Lắk (sông Dinh), Ninh Hòa (Khánh Hòa) có khả năng lên mức báo động 2, báo động 3, có nơi trên báo động 3.
  • Các sông ở Hà Tĩnh, sông Danh, sông Thạch Hãn (Quảng Trị), sông An Lão, sông Lại Giang (Gia Lai), sông Krông Ana và Sêrêpốk (Đắk Lắk), sông Cái Phan Rang và sông Cái (Nha Trang, Khánh Hòa) sẽ ở mức báo động 1, báo động 2, có nơi trên báo động 2.
• Nguy cơ lũ quét và trượt lở đất: Nguy cơ xảy ra lũ quét và trượt lở đất trong đợt này sẽ mở rộng hơn xuống phía Nam, không chỉ xuất hiện từ Hà Tĩnh đến Quảng Ngãi, Kon Tum, Đắk Lắk mà còn có khả năng xảy ra ở Khánh Hòa và Lâm Đồng.

Đợt Không Khí Lạnh ở Miền Bắc

Cường độ mạnh nhất từ đầu mùa:

• Đợt không khí lạnh này được đánh giá là mạnh nhất từ đầu mùa đông đến nay.
• Chỉ số đánh giá cường độ:
  • Trị số khí áp vùng trung tâm khối không khí lạnh: Khoảng 1075 mbar, đây là chỉ số tương đối cao và hiếm thấy trong mùa.
  • Nhiệt độ tại vùng tâm lạnh: Lên tới dưới -30 độ C, cho thấy nhiệt độ rất sâu.
• Đặc điểm di chuyển: Di chuyển theo hướng từ Bắc xuống Nam, giữ nguyên hơi lạnh khi di chuyển.

Tác động đến nhiệt độ và nguy cơ băng giá, sương muối:

• Thời điểm ảnh hưởng: Từ đêm nay đến khoảng ngày 18-19/11.
• Yếu tố bổ sung: Có thêm tác động của vùng hội tụ gió ở mực 5000 m di chuyển từ Thượng Lào sang.
• Giảm nhiệt sâu: Tương tác này sẽ làm nền nhiệt ở khu vực Bắc Bộ trong hai ngày 18 và 19/11 giảm rất sâu.
• Nhiệt độ dự báo thấp nhất:
  • Vùng núi, trung du Bắc Bộ: Khả năng giảm xuống còn 8-11 độ C, có nơi dưới 5 độ C.
  • Đồng bằng, Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh: Nhiệt độ có thể giảm xuống từ 12-14 độ C.
• Rét đậm diện rộng: Trong ngày 18-19/11, khu vực trung du, vùng núi Bắc Bộ có khả năng xảy ra rét đậm diện rộng.
• Nguy cơ băng giá và sương muối:
  • Băng giá: Khu vực vùng núi Bắc Bộ có khả năng xảy ra băng giá trong giai đoạn từ ngày 18-19/11.
  • Sương muối: Nguy cơ xảy ra tập trung vào khoảng từ ngày 21-22/11, khi Bắc Bộ chuyển sang trạng thái nắng vào ban ngày và ít mây vào đêm và sáng.

Synthesis/Conclusion

Đợt mưa lớn đang diễn ra tại A Lưới, Huế đã gây ra những thiệt hại đáng kể về cơ sở hạ tầng và ảnh hưởng đến đời sống người dân, đòi hỏi các biện pháp ứng phó khẩn cấp. Về mặt khí tượng, đợt mưa này ở miền Trung có những điểm tương đồng và khác biệt so với đợt mưa lịch sử tháng 10/2020, với nguy cơ lũ lụt và sạt lở đất mở rộng về phía Nam. Song song đó, một đợt không khí lạnh mạnh nhất từ đầu mùa đang tràn về miền Bắc, dự báo sẽ gây ra rét đậm, rét hại trên diện rộng, kèm theo nguy cơ băng giá và sương muối ở các vùng núi cao. Các dự báo này nhấn mạnh sự cần thiết của việc theo dõi sát sao diễn biến thời tiết và chuẩn bị sẵn sàng các phương án ứng phó với thiên tai.