Thế giới toàn cảnh 24/6: Iran bắn tên lửa tấn công các căn cứ quân sự của Mỹ ở Qatar | VTV24

Tóm tắt nội dung video

Key Concepts:

• Xung đột Israel-Iran
• Eo biển Hormuz: tầm quan trọng chiến lược, nguy cơ phong tỏa, tác động kinh tế
• Giá dầu: biến động, yếu tố ảnh hưởng, dự báo
• Lạm phát: nguyên nhân, tác động, biện pháp đối phó
• Chính sách tiền tệ: khả năng hạ lãi suất của Fed
• Tội phạm xuyên biên giới: biện pháp trấn áp của Thái Lan
• Công nghệ lượng tử: tiềm năng ứng dụng, đầu tư của chính phủ Anh

1. Tình hình Trung Đông và Xung đột Israel-Iran

• Leo thang căng thẳng: Israel tấn công các mục tiêu ở Iran (cơ quan chính phủ, cơ sở phòng vệ cách mạng Hồi giáo Iran, sân bay), Iran đáp trả bằng tên lửa vào Israel (cơ sở hạ tầng điện lực) và căn cứ quân sự Mỹ ở Qatar.
• Phản ứng quốc tế: Qatar lên án vụ tấn công của Iran, các nước vùng Vịnh đóng cửa không phận tạm thời. Tổng thống Trump tuyên bố Israel và Iran đạt được lệnh ngừng bắn (chưa được xác nhận). Nga lên án hành động tấn công Iran là vô căn cứ.
• Chiến dịch tên lửa "Thông điệp chiến thắng" của Iran: Nhắm vào căn cứ không quân An UDX của Mỹ ở Qatar để trả đũa cuộc không kích của Mỹ vào các cơ sở hạt nhân của Iran. Qatar thông báo đã ngăn chặn thành công 13 tên lửa.
• Tuyên bố của Tổng thống Trump: "Israel và Iran đã hoàn toàn đồng ý về một lệnh ngừng bắn toàn diện trong 12 giờ và sau đó thì chiến tranh sẽ được coi là kết thúc."
• Phản ứng của Nhà Trắng: Không đáp trả quân sự ngay lập tức vì các cuộc tấn công chỉ mang tính biểu tượng.
• Tuyên bố của Tổng thống Putin: Hành động tấn công nhằm vào Iran là vô căn cứ và không thể biện minh.

2. Nguy cơ Phong tỏa Eo biển Hormuz

• Tầm quan trọng chiến lược: Eo biển Hormuz là tuyến hàng hải quan trọng, vận chuyển khoảng 20% lượng dầu tiêu thụ toàn cầu.
• Quyết định của Quốc hội Iran: Bỏ phiếu ủng hộ việc phong tỏa eo biển Hormuz để phản đối cuộc tấn công của Mỹ vào các cơ sở hạt nhân. Quyết định cuối cùng thuộc về hội đồng an ninh quốc gia tối cao của Iran.
• Chiến thuật đe dọa của Iran: Sử dụng chiến thuật đe dọa đối với các tàu thuyền trên vùng vịnh để phản ứng với các biện pháp trừng phạt của phương Tây.
• Phương án phong tỏa: Rải thủy lôi, tấn công tàu thương mại bằng tàu cao tốc, tên lửa và máy bay không người lái.
• Tác động kinh tế:
  • Giá dầu có thể tăng lên trên 100 đô la/thùng.
  • Suy thoái kinh tế ở nhiều quốc gia.
  • Quỹ tiền tệ quốc tế (IMF) cảnh báo giá dầu tăng 10 đô la/thùng có thể giảm 0,5% GDP toàn cầu.
  • Châu Á chịu thiệt hại nặng nhất vì 80% lượng dầu qua Hormuz được vận chuyển đến châu Á.
• Con dao hai lưỡi: Phong tỏa Hormuz sẽ ảnh hưởng đến kinh tế Iran (phụ thuộc vào xuất khẩu dầu mỏ), gây bất ổn xã hội, và vấp phải phản ứng quân sự từ Mỹ và các đồng minh.
• Phản ứng quân sự của Mỹ: Mỹ duy trì hạm đội năm tại Barang, sẵn sàng đảm bảo tự do hàng hải.
• Ý kiến chuyên gia: Lựa chọn tốt nhất đối với Iran là khiến thị trường luôn nghĩ rằng có những rủi ro đối với hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz để duy trì mức giá dầu ở mức cao.

3. Tác động đến Thị trường Năng lượng Toàn cầu

• Phân tích của ông Paul Gamle (FIT): Thị trường dầu phản ứng kiềm chế, vai trò của OPEC+ giúp ổn định thị trường.
• Rủi ro leo thang: Nếu căng thẳng leo thang, lôi kéo thêm các quốc gia, tác động lan tỏa sẽ lớn hơn, giá dầu sẽ bị đẩy lên cao hơn.
• Khả năng phong tỏa eo biển Hormuz: Không dễ vì có nhiều lực lượng phòng vệ, trong đó có các căn cứ quân sự Mỹ.
• Thời gian phong tỏa: Nếu chỉ vài ngày, giá dầu sẽ tăng vọt trong ngắn hạn nhưng có thể được khắc phục nhanh chóng.
• Hệ thống ống dẫn riêng của Ả Rập Xê Út và UAE: Công suất còn dư chỉ khoảng 2,5 triệu thùng/ngày.
• Kịch bản xấu nhất: Mất hoàn toàn nguồn cung dầu mỏ từ Iran hoặc Elormus bị phong tỏa, ảnh hưởng tới chuỗi cung ứng toàn cầu.
• Mô hình dự báo của FIT: Giá dầu trung bình ở mức 120 đô la Mỹ/thùng trong một năm, sau đó giảm xuống còn 100 đô la Mỹ, tăng trưởng GDP toàn cầu giảm 0,4%.
• Tác động tiêu cực: Xuất khẩu yếu đi, niềm tin tiêu dùng và kinh doanh giảm, lạm phát tăng, lãi suất tăng.
• Giá cước vận tải biển tăng vọt: Giá cước giao ngay trung bình của tuyến thương mại từ vịnh 34 tới Thượng Hải đã tăng 55% so với tháng năm.
• Phản ứng của thị trường: Thị trường đã thể hiện sự phục hồi ấn tượng sau đợt không kích của Mỹ vào Iran.

4. Các Vấn đề Kinh tế và Chính sách Khác

• Chính sách tiền tệ của Fed: Các quan chức Fed cởi mở hơn về khả năng hạ lãi suất trong cuộc họp tháng 7.
• Tình hình tại Syria: Tổng thống lâm thời tuyên bố sẽ đưa ra trước công lý những kẻ đứng sau vụ tấn công liều chết nhắm vào nhà thờ chính Thống Giáo ở thủ đô Damas.
• Nga tăng cường sản xuất tên lửa: Tăng cường sản xuất hàng loạt tên lửa đạn đạo tầm trung siêu vượt âm Oresnck.
• Thái Lan trấn áp tội phạm xuyên biên giới: Tăng cường kiểm soát tại các cửa khẩu biên giới với Campuchia, điều tra các tài khoản trung gian, ngắt kết nối Internet và nguồn cung cấp dầu điện.
• Thái Lan cấm xe máy Campuchia nhập cảnh: Tăng cường an ninh và hạn chế các hoạt động bất hợp pháp.
• NATO tăng chi tiêu quốc phòng: Thống nhất mục tiêu đến năm 2035 sẽ tăng chi tiêu cho quốc phòng và an ninh hàng năm ở mức là 5% GDP.
• Nông trại học đường tại Australia: Khơi dậy niềm yêu thích với nông nghiệp ở thế hệ trẻ.
• Cuộc thi thuyền buồm năng lượng mặt trời tại Brazil: Lan tỏa thông điệp về phát triển bền vững và bảo vệ môi trường.
• Diễn đàn kinh tế quốc tế X Petua tại Nga: Trải nghiệm sức hấp dẫn của công nghệ, đặc biệt là sự phát triển mạnh mẽ của các sản phẩm chí nhân tạo.
• Nhật Bản nhập khẩu khẩn cấp gạo: Chuẩn bị cho những tình huống bất ngờ như thiên tai trong bối cảnh giữ trữ gạo đã giảm sút đáng kể.
• Lạm phát tại Nhật Bản: Tăng lên mức cao nhất kể từ năm 2023, người dân phải nỗ lực xoay sở để cân đối chi phí sinh hoạt.
• Anh đầu tư vào điện toán lượng tử: Thúc đẩy chuyển đổi an ninh quốc gia và phục hồi kinh tế.

5. Kết luận

Tình hình Trung Đông vẫn diễn biến phức tạp với nhiều yếu tố bất ổn, đặc biệt là nguy cơ phong tỏa eo biển Hormuz có thể gây ra những tác động lớn đến thị trường năng lượng toàn cầu và nền kinh tế thế giới. Các quốc gia và tổ chức quốc tế cần theo dõi sát sao tình hình và có những biện pháp ứng phó kịp thời để giảm thiểu những rủi ro tiềm ẩn. Đồng thời, các vấn đề kinh tế như lạm phát và chính sách tiền tệ cũng cần được quan tâm để đảm bảo sự ổn định và phát triển bền vững.