Khói bụi, mùi khét bủa vây khu dân cư ở Quảng Ninh | VTV24

Key Concepts

• Đồng xử lý chất thải (Co-processing): Công nghệ sử dụng chất thải công nghiệp làm nhiên liệu thay thế trong lò nung xi măng.
• Quan trắc môi trường tự động: Hệ thống giám sát các chỉ số khí thải, truyền dữ liệu trực tiếp về cơ quan quản lý.
• Chất thải rắn công nghiệp thông thường: Các loại rác thải như bao bì, mút, nilon được phép xử lý trong lò nung.
• Ô nhiễm bụi và mùi khét: Tình trạng môi trường bị ảnh hưởng tại khu dân cư phường Yên Tử, Quảng Ninh.

---

1. Thực trạng ô nhiễm tại phường Yên Tử, Quảng Ninh

Người dân tại phường Yên Tử, nằm gần Quốc lộ 10, đang phải đối mặt với tình trạng ô nhiễm nghiêm trọng kéo dài:

• Bụi bẩn: Bụi bám dày đặc trên các bề mặt (sân thượng, ban công) chỉ sau vài ngày không quét dọn.
• Mùi khét: Người dân mô tả mùi khét nồng nặc, giống như mùi cao su cháy, gây khó thở. Tình trạng này xảy ra thường xuyên, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và sinh hoạt.
• Nghi vấn: Người dân nghi ngờ nguồn phát thải đến từ nhà máy xi măng nằm cách khu dân cư khoảng 300-400m, nơi gần đây bắt đầu triển khai đốt rác thải công nghiệp.

2. Quy trình và công nghệ tại nhà máy xi măng

Qua xác minh, nhà máy xi măng bị nghi vấn đang thực hiện quy trình đồng xử lý chất thải:

• Nguyên liệu: Sử dụng chất thải công nghiệp (bao bì, mút, nilon) để thay thế khoảng 20% lượng than cám trong quá trình đốt.
• Quy trình: Rác thải được băm nhỏ, sau đó vận chuyển bằng băng chuyền vào lò đốt.
• Thông số kỹ thuật: Nhiệt độ trong lò nung được duy trì ở mức 1200°C.
• Cơ sở pháp lý: Từ tháng 10/2023, nhà máy đã được Bộ Tài nguyên và Môi trường cấp phép xử lý chất thải rắn công nghiệp thông thường. Đại diện nhà máy khẳng định đây là công nghệ phổ biến, hiện có khoảng 20 nhà máy tại Việt Nam đang áp dụng.

3. Công tác giám sát và phản hồi từ chính quyền

• Hệ thống giám sát: Nhà máy trang bị 8 hệ thống quan trắc môi trường tự động, dữ liệu được truyền trực tiếp online về Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Quảng Ninh.
• Kết quả kiểm tra: Các đoàn kiểm tra của chính quyền địa phương (ngày 22 và 24 tháng 4) không ghi nhận mùi khét hay khói bụi phát sinh từ hoạt động sản xuất của nhà máy tại thời điểm kiểm tra.
• Góc nhìn từ chính quyền: Phường Yên Tử hiện là một "đại công trường" với nhiều dự án đang thi công, cộng với mật độ giao thông lớn trên Quốc lộ 10, khiến việc xác định nguồn gốc bụi và mùi trở nên phức tạp. Chính quyền cho rằng các doanh nghiệp khác trong cụm công nghiệp cũng có thể là nguồn phát tán ô nhiễm.

4. Các lập luận và quan điểm

• Phía người dân: Khẳng định mùi khét xuất hiện thường xuyên, gây khó thở và ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống, yêu cầu làm rõ nguyên nhân.
• Phía nhà máy: Khẳng định quy trình xử lý đạt chuẩn, nhiệt độ lò nung đủ cao để tiêu hủy chất thải và có hệ thống quan trắc tự động giám sát liên tục.
• Phía chính quyền: Nhấn mạnh vào tính khách quan của các đợt kiểm tra và chỉ ra các yếu tố khách quan khác (thi công công trình, giao thông) có thể góp phần gây ô nhiễm.

5. Kết luận và kiến nghị

Mặc dù nhà máy xi măng đã được cấp phép và có hệ thống quan trắc, sự chênh lệch giữa kết quả kiểm tra của cơ quan chức năng và phản ánh thực tế của người dân vẫn là một khoảng trống lớn. Người dân mong muốn chính quyền địa phương cần có các biện pháp giám sát chặt chẽ hơn, không chỉ tập trung vào một đơn vị mà cần rà soát toàn bộ các nguồn phát thải tiềm năng trong khu vực để sớm trả lại môi trường sống trong lành cho cộng đồng.