Doanh nghiệp tiết kiệm điện trong sản xuất kinh doanh | VTV24

Key Concepts

• Tiết kiệm điện (Energy Efficiency): Chuyển dịch từ giải pháp tình thế sang chiến lược dài hạn.
• Sản xuất xanh (Green Production): Cam kết về chuỗi cung ứng bền vững và các tiêu chuẩn ESG (Môi trường, Xã hội và Quản trị).
• Năng lượng tái tạo tại chỗ: Điện mặt trời mái nhà, tận dụng chất thải công nghiệp để tạo năng lượng.
• Doanh nghiệp nhỏ và vừa (SMEs): Chiếm 97-98% số lượng doanh nghiệp, đóng vai trò huyết mạch nhưng gặp khó khăn về nguồn lực và công nghệ.
• Chuyển đổi số & AI: Thách thức kép giữa việc ứng dụng công nghệ (tiêu tốn năng lượng) và yêu cầu sản xuất thông minh.

1. Các giải pháp thích ứng của doanh nghiệp

Doanh nghiệp đang triển khai nhiều phương án để cân bằng giữa duy trì sản xuất và tiết kiệm năng lượng:

• Điều chỉnh lịch sản xuất: Chuyển dịch các khâu tiêu thụ điện lớn sang giờ thấp điểm để giảm tải cho hệ thống điện quốc gia.
• Đầu tư công nghệ: Nâng cấp máy móc hiện đại để tăng năng suất và giảm tiêu hao điện năng.
• Năng lượng tại chỗ: Lắp đặt hệ thống điện mặt trời mái nhà và ứng dụng công nghệ tuần hoàn khép kín (tận dụng năng lượng dư thừa trong sản xuất).
• Quản trị thông minh: Sử dụng dữ liệu để theo dõi và phân tích tiêu thụ điện, thay vì chỉ cắt giảm sản lượng.

2. Thách thức đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa (SMEs)

Ông Nguyễn Kim Hùng, Phó Chủ tịch Hiệp hội doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam, nhấn mạnh các rào cản cụ thể:

• Nguồn lực hạn chế: SMEs không thể thay đổi công nghệ ngay lập tức do chi phí đầu tư ban đầu lớn và thiếu đội ngũ quản trị vận hành chuyên sâu.
• Tính đặc thù: Không phải doanh nghiệp nào cũng có hạ tầng để lắp đặt năng lượng tái tạo (ví dụ: doanh nghiệp sản xuất thép có thể tận dụng nhiệt dư, nhưng doanh nghiệp dịch vụ/logistics thì không).
• Nghịch lý công nghệ: Việc áp dụng kỷ nguyên số và AI đòi hỏi tiêu thụ điện năng cao, tạo ra áp lực kép cho các doanh nghiệp đang nỗ lực tiết kiệm điện.

3. Đề xuất cơ chế và chính sách

Để hỗ trợ doanh nghiệp, đặc biệt là khối SMEs, cần tập trung vào 3 trụ cột chính:

1. Cơ sở dữ liệu dùng chung: Xây dựng hệ thống dữ liệu tiêu thụ điện tại các khu công nghiệp/cụm công nghiệp để doanh nghiệp có thể khai thác, phân tích và tối ưu hóa mà không cần tự bỏ chi phí nghiên cứu.
2. Cải thiện chính sách tín dụng xanh: Đơn giản hóa quy trình giải ngân và các tiêu chí chứng minh "tín dụng xanh" để SMEs dễ dàng tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi cho việc chuyển đổi công nghệ.
3. Thể chế hóa hỗ trợ: Nhà nước cần có các chính sách cụ thể, thiết thực thay vì áp đặt các tiêu chuẩn tiết kiệm điện đồng nhất cho mọi loại hình doanh nghiệp.

4. Quan điểm và nhận định quan trọng

• Ông Nguyễn Kim Hùng: "Tiết kiệm điện không phải là sản xuất ít đi, mà là giúp doanh nghiệp sản xuất thông minh hơn."
• Vai trò của Chính phủ: Việc thực hiện Chỉ thị số 10 là bước đi cần thiết, nhưng cần đi kèm với các giải pháp hỗ trợ hạ tầng và tài chính để doanh nghiệp có thể thực hiện bền vững.
• Chiến lược dài hạn: Tiết kiệm điện là yếu tố then chốt để nâng cao năng lực cạnh tranh, giảm áp lực đầu vào và đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế (ESG).

Tổng kết

Việc tiết kiệm điện trong doanh nghiệp hiện nay đã chuyển dịch từ trạng thái "bắt buộc" sang "chiến lược phát triển". Trong khi các doanh nghiệp lớn có lợi thế về vốn và công nghệ, khối SMEs cần sự hỗ trợ mạnh mẽ từ Chính phủ thông qua cơ chế dữ liệu dùng chung và tín dụng xanh. Mục tiêu cuối cùng không phải là cắt giảm sản lượng, mà là tối ưu hóa quy trình thông qua công nghệ và quản trị thông minh để đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia và phát triển bền vững.