Business Insights #60 |Đưa nông sản Việt ra thế giới |Lê Trang Ngân, CMO, Global Trade Connection

Tóm tắt Nội Dung Video Business Insight: Thách Thức và Cơ Hội cho Doanh Nghiệp Xuất Nhập Khẩu

Key Concepts:

• Xuất nhập khẩu, thị trường quốc tế, chuỗi cung ứng, thuế quan, thị trường tiềm năng (Halal, Úc), tiêu chuẩn chất lượng, khảo sát thị trường, doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ, phát triển song song thị trường, triển lãm thương mại, siêu thị lớn, OEM (Original Equipment Manufacturing), thương hiệu Việt, nông nghiệp bền vững, trải nghiệm khách hàng, dòng vốn, giải pháp tài chính từ ngân hàng.

1. Bối Cảnh và Thách Thức:

• Chuỗi cung ứng toàn cầu sau đại dịch gặp biến động do xung đột địa chính trị, chính sách bảo hộ thương mại, và cuộc đua công nghệ.
• Thay đổi chính sách từ các thị trường lớn tạo thách thức và cơ hội cho doanh nghiệp xuất nhập khẩu Việt Nam.
• Thuế quan Mỹ áp cho Việt Nam (ví dụ, mức 20% thấp hơn so với dự kiến ban đầu 46%, nhưng vẫn cao hơn trước). So sánh với thuế quan Mỹ áp cho Ấn Độ (25%), Nhật Bản và Hàn Quốc (15%).

2. Thị Trường Tiềm Năng:

• Thị trường Halal: Quy mô kinh tế lớn (5000 tỷ đô dự kiến năm 2030), 80% thực phẩm Halal phải nhập khẩu, nhưng ít thương hiệu Việt Nam tham gia.
• Thị trường Úc: Khoảng cách địa lý gần, tối ưu chi phí vận chuyển. Quốc gia đa sắc tộc, phù hợp cho doanh nghiệp mới xuất khẩu để thử nghiệm và điều chỉnh sản phẩm.

3. Tiêu Chuẩn và Nghiên Cứu Thị Trường:

• Mỗi quốc gia có quy định riêng, không có công thức chung.
• Nên tìm đến đơn vị uy tín tư vấn tiêu chuẩn chất lượng.
• Khảo sát thị trường: Chủ doanh nghiệp nên trực tiếp đến thị trường mục tiêu, quan sát sản phẩm cùng ngành, chất lượng, giá cả, và tìm hiểu lý do sản phẩm của mình có thể cạnh tranh.
• Lợi ích của khảo sát: Hiểu insight khách hàng, đối thủ, và xây dựng network (hệ thống phân phối, nhà nhập khẩu tiềm năng).

4. Phát Triển Song Song Thị Trường Trong Nước và Quốc Tế:

• Doanh nghiệp siêu nhỏ và nhỏ nên phát triển thị trường trong nước để có nền tảng tài chính vững chắc.
• Tham gia triển lãm trong nước để tiếp cận nhà nhập khẩu nước ngoài.
• Các doanh nghiệp nhỏ có thể hợp tác để chia sẻ chi phí vận chuyển và kho bãi.

5. Siêu Thị Lớn và Kênh Phân Phối:

• Vào siêu thị lớn là mục tiêu dài hạn, nhưng cần cân nhắc kỹ.
• Siêu thị lớn nhập số lượng lớn, ép giá thấp, và thời gian thanh toán kéo dài, gây khó khăn về vốn cho doanh nghiệp nhỏ.
• Nên bắt đầu với các kênh phân phối nhỏ lẻ (cửa hàng, đại lý) để sản phẩm lan tỏa dần.

6. Case Study: Trà Cổ Tây Bắc:

• Sản phẩm trà chất lượng cao, nhưng bao bì và hình thức chưa tương xứng, bị đánh đồng với trà công nghiệp.
• Đối tác Trung Quốc muốn OEM để làm lại bao bì và bán tại thị trường Trung Quốc.
• Quyết định từ chối OEM, cải tiến bao bì và đóng gói để kể câu chuyện sản phẩm.
• Kết quả: Sản phẩm trà và gia vị thực dưỡng đã xuất khẩu sang Mỹ, Anh, Nga, và Úc.

7. OEM và Thương Hiệu Việt:

• OEM là con đường an toàn, nhưng giá thành thấp và mất thương hiệu.
• Nên phát triển bền vững thay vì OEM để giữ thương hiệu Việt.

8. Lỗi Thường Gặp Khi Xuất Khẩu:

• Bắt chước nhãn hàng sai.
• Thành phần không được phép (ví dụ, tỷ lệ thịt trong snack vượt quá quy định).
• Tuyên bố sai về sức khỏe (tuyên bố không được chứng nhận bởi cơ quan chức năng).

9. Lợi Thế Nông Sản Việt Nam:

• Nguồn sản phẩm tự nhiên, không chất bảo quản, lành tính.
• Đặc sản vùng miền với thổ nhưỡng đặc biệt.
• Ví dụ: Miến Việt Cường (Thái Nguyên) với các dòng miến rong, miến khoai lang, và đặc biệt là miến tỏi đen.

10. Cạnh Tranh Giá và Giá Trị Sản Phẩm:

• Vẫn cần nương theo giá thị trường đích đến.
• Không nên cạnh tranh bằng giá rẻ nhất, mà nên tập trung vào giá trị sản phẩm, câu chuyện, và trải nghiệm khách hàng.

11. Nông Nghiệp Bền Vững:

• Đầu tư vào nông nghiệp bền vững là con đường dài hạn.
• Doanh nghiệp nhỏ cần được tư vấn để phát triển nông nghiệp bền vững từ vùng trồng đến quy trình sản xuất.

12. Vấn Đề Về Vốn và Giải Pháp Tài Chính:

• Khó khăn về dòng vốn khi xuất khẩu do thời gian quay vòng vốn chậm.
• Giải pháp:
  • Hợp tác với đơn vị lo thị trường để giảm gánh nặng về vốn.
  • Tìm đến ngân hàng để vay vốn và được tư vấn về lộ trình phát triển.

13. Vai Trò của Tổ Chức Tài Chính:

• Quản lý rủi ro tài chính.
• Khả năng xoay vòng vốn nhanh.
• Đánh giá thị trường tiềm năng và đồng hành cùng doanh nghiệp.
• Minh bạch về tài chính, giúp đưa ra quyết định an toàn và kêu gọi đầu tư hiệu quả.

14. Ba Điều Quan Trọng Nhất Cho Doanh Nghiệp Xuất Nhập Khẩu:

1. Khảo sát thị trường: Quan trọng để đưa ra chiến lược thực tế.
2. Tăng trải nghiệm khách hàng: Tạo câu chuyện văn hóa và trải nghiệm đặc biệt cho sản phẩm.
3. Làm đúng từ đầu: Cách tiết kiệm nhất khi xuất khẩu là tuân thủ quy định và tiêu chuẩn.

Kết luận:

Để thành công trên thị trường quốc tế, doanh nghiệp Việt Nam cần chú trọng khảo sát thị trường, xây dựng thương hiệu dựa trên giá trị sản phẩm và trải nghiệm khách hàng, tuân thủ quy định, và tìm kiếm giải pháp tài chính phù hợp. Phát triển bền vững và hợp tác là chìa khóa để vượt qua thách thức và tận dụng cơ hội trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đầy biến động.