Bất đồng quan điểm, Mỹ và Iran chưa nối lại đàm phán | Cụm tin Quốc tế | VTV24

Key Concepts

• Căng thẳng Mỹ - Iran: Các nỗ lực ngoại giao bế tắc và lệnh ngừng bắn mong manh.
• An ninh hàng hải: Kế hoạch sơ tán tàu thương mại tại Vịnh Persian.
• Trừng phạt kinh tế: Xung đột thương mại giữa Trung Quốc và EU liên quan đến Nga.
• Quy định kỹ thuật số: Mở rộng Đạo luật Thị trường Kỹ thuật số (DMA) sang lĩnh vực điện toán đám mây.
• Chính sách nhập cư Mỹ: Cắt giảm mạnh hạn ngạch thẻ xanh và các chương trình nhân đạo.

1. Căng thẳng Mỹ - Iran và nỗ lực ngoại giao

• Hủy bỏ đặc phái viên: Tổng thống Donald Trump đã hủy chuyến thăm của hai đặc phái viên Mỹ tới Pakistan sau khi các cuộc đàm phán của Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi tại Islamabad không đạt kết quả. Phía Mỹ cho rằng các cuộc thảo luận tốn kém và đề xuất hòa bình từ Iran "chưa đủ tốt".
• Lập trường của Iran: Iran tiếp tục bác bỏ khả năng đàm phán trực tiếp với Mỹ và phản đối các điều kiện do Washington đặt ra. Dù Ngoại trưởng Araghchi đã gặp Tổng tư lệnh quân đội Pakistan để thảo luận về lệnh ngừng bắn và ổn định khu vực, ông khẳng định không có đàm phán trực tiếp với đại diện Mỹ trong chuyến thăm này.
• Hàng không: Sân bay quốc tế Imam Khomeini (Iran) đã nối lại các chuyến bay quốc tế hạn chế tới Medina, Muscat và Istanbul sau hơn 50 ngày tạm dừng. Tuy nhiên, hành khách vẫn lo ngại về sự bất ổn có thể khiến hoạt động này bị đình trệ trở lại.

2. An ninh hàng hải tại Vịnh Persian

• Kế hoạch sơ tán: Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) đang phối hợp với 40 quốc gia để xây dựng kế hoạch sơ tán tàu thương mại và thủy thủ khỏi Vịnh Persian do ảnh hưởng của xung đột.
• Số liệu: Hiện có khoảng 2.000 tàu với 20.000 thuyền viên đang bị mắc kẹt, không thể di chuyển qua eo biển Hormuz.
• Phương thức: IMO sẽ lập danh sách tàu và điều phối di chuyển an toàn trên các tuyến hàng hải hiện có. Các chuyên gia nhấn mạnh kế hoạch này chỉ khả thi khi tình hình khu vực hạ nhiệt và có đảm bảo an ninh thực tế.

3. Xung đột thương mại Trung Quốc - EU

• Trừng phạt: Trung Quốc phản đối mạnh mẽ việc EU đưa các doanh nghiệp nước này vào gói trừng phạt thứ 20 đối với Nga.
• Lập trường của Trung Quốc: Bắc Kinh khẳng định các biện pháp trừng phạt đơn phương không thông qua Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc là vi phạm quyền tài phán ngoài lãnh thổ. Trung Quốc cảnh báo sẽ thực hiện các biện pháp cần thiết để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của doanh nghiệp mình.

4. Quy định về Điện toán đám mây (EU)

• Mở rộng Đạo luật Thị trường Kỹ thuật số (DMA): Ủy ban Châu Âu đang xem xét đưa Amazon và Microsoft vào diện điều chỉnh của DMA.
• Mục tiêu: Tăng tính minh bạch và tạo cơ hội cạnh tranh cho các doanh nghiệp nhỏ trong lĩnh vực hạ tầng đám mây.
• Cảnh báo: Giới chuyên gia lo ngại việc siết chặt quản lý quá mức có thể làm giảm động lực đổi mới và gia tăng chi phí vận hành cho các doanh nghiệp.

5. Chính sách nhập cư Mỹ

• Cắt giảm thẻ xanh: Chính quyền Tổng thống Trump đã cắt giảm mạnh số lượng thẻ xanh được cấp, khiến tổng số hồ sơ chấp thuận giảm khoảng 50%.
• Số liệu từ Viện Cato:
  • Diện đoàn tụ gia đình giảm 54% (giai đoạn tháng 7/2025 – tháng 1/2026).
  • Tháng 1/2026, tổng số hồ sơ phê duyệt thấp hơn 22% so với cùng kỳ năm trước.
• Chương trình nhân đạo: Các chương trình tiếp nhận người tị nạn bị thu hẹp đáng kể, đánh dấu sự thay đổi lớn trong chính sách nhập cư của Mỹ.

Tổng kết

Bản tin phản ánh một bức tranh địa chính trị và kinh tế đầy biến động. Trong khi các nỗ lực ngoại giao nhằm hạ nhiệt căng thẳng Mỹ - Iran vẫn bế tắc, cộng đồng quốc tế đang phải tập trung vào các giải pháp kỹ thuật như sơ tán hàng hải để giảm thiểu thiệt hại. Đồng thời, các cường quốc đang gia tăng các biện pháp bảo hộ và kiểm soát, từ việc Trung Quốc phản đối trừng phạt của EU đến việc Mỹ thắt chặt chính sách nhập cư và EU siết chặt quản lý các tập đoàn công nghệ lớn. Sự không chắc chắn về an ninh và chính sách đang tạo ra những thách thức lớn cho cả hoạt động kinh doanh quốc tế và di chuyển của người dân.