AI Trainee Talk #1: Sinh viên cần thích ứng với kỉ nguyên AI ra sao?

Key Concepts

AI, tác động của AI, kỹ năng cần thiết cho sinh viên, tư duy phản biện, co-create (cùng sáng tạo với AI), tự động hóa, coding assistant, năng lực nền tảng (toán, logic, tiếng Anh), mindset, critical thinking, confirmation bias, mục tiêu, prompt engineering, context engineering, 70/20/10 rule, học tập liên tục, yếu tố con người, kiến thức cơ bản.

1. Tác Động của AI và Yêu Cầu Công Việc

• Thay đổi trong yêu cầu công việc: Mặc dù bản chất công việc không thay đổi, nhưng việc ứng dụng AI đã làm thay đổi đáng kể cách thức thực hiện công việc.
• Năng lực nền tảng: Năng lực toán, logic và đặc biệt là tiếng Anh vẫn rất quan trọng. Tiếng Anh hiện tại vẫn là ngôn ngữ tốt nhất để sử dụng AI.
• Học hỏi liên tục: Khả năng học hỏi, tư duy phản biện và thử nghiệm liên tục là yếu tố then chốt. AI mới chỉ bắt đầu và sẽ tiếp tục thay đổi.
• Co-create (cùng sáng tạo với AI): Ứng dụng AI để cùng sáng tạo, tăng năng suất cá nhân (ví dụ: research nhanh hơn, tổng hợp thông tin).
• Tự động hóa: Tự động hóa các công việc lặp đi lặp lại và kết nối các hệ thống.
• Coding assistant: Sử dụng các công cụ hỗ trợ viết code (coding assistant). Hiện tại, đa số đã viết code cùng với AI.
• Làm việc nhóm với AI: Không chỉ làm việc độc lập, mà làm việc trong một team với AI. AI thực hiện các công việc cơ bản, con người tập trung vào sáng tạo.

2. Tại Sao Người Trẻ Học AI Nhanh

• Mindset: Người trẻ có tư duy phản biện tốt hơn, dám đặt câu hỏi và challenge thông tin.
• Tiếng Anh tốt: Lợi thế lớn trong việc tiếp cận và sử dụng AI.
• Không có thiên kiến: Không bị gánh nặng bởi những cách làm cũ, có cách nhìn mới mẻ.
• Không có gánh nặng: Không có nhiều kinh nghiệm cũ nên dễ dàng tiếp thu cái mới.

3. Ứng Dụng AI Trong Công Việc Thực Tế

• Sản xuất content: Dễ dàng hơn trong việc thiết kế, copywriting để tạo ra sản phẩm cuối cùng.
• Tổng kết đánh giá: AI có thể tổng kết toàn bộ đánh giá (ví dụ: 10,000 đánh giá phim) và chia thành các khía cạnh khác nhau, giúp người dùng hiểu nhanh chóng.
• Phỏng vấn user: Record phỏng vấn, AI summarize lại. Người không tham dự có thể đặt câu hỏi và biết nội dung mà không bị lọc thông tin.
• Viết PRD: Chụp screenshot sản phẩm cũ, AI có thể viết PRD cho sản phẩm mới.
• Coding: AI có thể đưa ra các bản class code.
• Tập trung vào sáng tạo và hiểu khách hàng: Chuyển từ công việc manual sang sáng tạo, hiểu user và kết hợp các yếu tố.
• Kiểm soát chất lượng: Kiểm tra chất lượng AI đưa ra, điều chỉnh prompt để AI đưa ra kết quả phù hợp hơn.

4. Các Công Cụ AI Anh Nguyễn Hoành Tiến Đang Sử Dụng

• Research: Nghiên cứu thị trường, đặc biệt là thị trường nước ngoài.
• Productivity cá nhân: Sử dụng AI như người nhận xét, phản biện. Có agent giúp suy nghĩ theo first principle.
• Automation: Thử nghiệm các công cụ automation để tự động hóa công việc.
• Coding: Xem các thought leaders nói về ứng dụng AI trong coding, thử nghiệm các công cụ coding agent.
• Học tập: Sử dụng notebook để tổng hợp kiến thức mới.
• AI như người giúp việc: Coi AI như những người giúp việc cho các công việc khác nhau.

5. Sử Dụng AI Cho Người Mới Đi Làm

• Kỹ năng:
  • Xác lập mục tiêu: Quan trọng nhất, phải biết chia nhỏ task.
  • Viết prompt (prompt engineering): Quan trọng nhất là context engineering (cho AI hiểu môi trường, mục tiêu).
  • Đánh giá kết quả của AI: Đánh giá, kiểm tra thông tin AI đưa ra, thay đổi prompt để có kết quả phù hợp.
  • Tích hợp kết quả AI vào công việc: Gom tất cả công việc của team lại.
• Mindset:
  • Critical thinking: Quan trọng nhất. AI có vấn đề confirmation bias (trả lời theo hướng mình nói). Phải nhận xét, critic câu mình nói.
  • Không phụ thuộc vào AI: Nếu suy nghĩ critical thì không lo bị phụ thuộc vào AI.
  • Phát triển tư duy: AI giúp suy nghĩ liền mạch hơn.

6. Học Tập Liên Tục và Yếu Tố Con Người

• 70/20/10 rule: 70% thời gian cho việc quan trọng nhất, 20% cho việc liên quan, 10% cho việc không liên quan.
• Yếu tố con người: Càng ngày càng quan trọng. Công nghệ sinh ra để phục vụ con người.
• Tuổi thọ trung bình: Sống đến 90 tuổi, làm việc đến 75 tuổi.
• Kiến thức lỗi thời: Kiến thức sau 5 năm sai mất một nửa.
• Học nghề mới: Cần học 3 nghề khác nhau trong 50 năm làm việc.
• Học AI trong các ngành khác: Xem AI được ứng dụng trong các ngành khác như genetics, microbones.
• Học hóa hữu cơ: Để có kiến thức cơ bản, tránh bị lòe.
• Học tiếng Tây Ban Nha: Để hiểu văn hóa, hệ tư tưởng.

7. Kết Luận

AI đang tác động sâu sắc đến mọi lĩnh vực, đòi hỏi người lao động phải liên tục học hỏi, trau dồi kỹ năng và tư duy phản biện. Người trẻ có lợi thế trong việc tiếp cận và ứng dụng AI nhờ mindset cởi mở và khả năng học hỏi nhanh. Tuy nhiên, yếu tố con người vẫn rất quan trọng, và việc học tập liên tục là cần thiết để thích ứng với sự thay đổi của thế giới.